WIDMANN: STRIJKKWARTETTEN NR. 1-5 E.A.
CD Recensies - W

Widmann: Strijkkwartetten nr. 1-4; Kwartet voor sopraan en strijkkwartet versuch über die Fuge; ‘Streichquartettsatz’ uit Absences; Strijksextet 180 Beats per minute. Claron McFadden (s), Alexander Hülshoff (vc) en Andrei Simion (vc) met het Minguet kwartet. Wergo WER 7316-2 (2 cd’s, 1u., 30’47”). 2014

 

Samen vormen de vijf kwartetten van Jörg Widmann een soort meta kwartet, een massief web van muzikale dialectiek waarin de verheven erfenis van het genre wordt gevierd en opnieuw wordt gedefinieerd. Het langste van de vier duurt nog geen veertien minuten, en alleen Versuch über die Fuge is langer (25’). 

Nauwelijks een andere eigentijdse componist heeft zich de afgelopen tijd zo indringend en grondig met het genre beziggehouden. Het gaat om in  mentaal en muzikaal opzicht heel intelligente en grondige uitingen die prachtige momenten kennen, zoals bijvoorbeeld blijkt uit de licht en fijn geweven textuur van hert vierde kwartet of de heftige uitbarstingen aan het eind van het derde, het Jachtkwartet. Waarin de kwartetleden zich eerst ook bescheiden met uitroepen als en Ha melden en tet slot het rauwe karatekreten.   

In nr. 5, waarin een sopraan een extra partij krijgt en aan de hand van het Bijbelboek Prediker verklaart dat ‘alles ijdelheid is’. Hier hebben we verder te maken met een bijzondere verkenning van het spanningsveld tussen traditie en modernisme aan de hand van de fugavorm.

Van de kwartetreeks bestond al een fijne opname van Juliane Banse met het Leipzigs kwartet (MDG MDG 307-1531-2). Maar het Minguet kwartet doet deze composities evenzeer recht en het besteedt vooral grondige aandacht aan de architectuur daarvan, aan de manier waarop de werken bij elkaar passen (of net weer niet). Dat gebeurt met grote aandacht voor het detail. Claron McFadden zorgt in nr. 5 voor een fraai aansluitende melodielijn.

Het in 1988 geformeerde en uit Ulrich Isfort en Annette Reisinger (v), Aroa Sorin (va) en Matthias Diener (vc) bestaande Minguet kwartet heeft het voordeel dat als fascinerende bonus twee vroege werken zijn toegevoegd: een rusteloos deel uit de schoolopera Absences uit 1990 en het revolutionaire, slechts vijfeneenhalve minuut durende, door techno muziek geïnspireerde Strijksextet 180 beats per minuut.