SCHÖNBERG: GURRELIEDER, JANSONS, ALBRECHT
DVD Recensies

Schönberg: Gurrelieder. Deborah Vogt (s., Tove), Mihoko Fujimura (ms., Waldtaube), Stig Fogh Andersen (t., Waldemar), Michael Volle (b., Bauer/spreker), Herweg Pevorario (t., Klaus Narr) het het NDR koor Hamburg, het MDR koor Leipzig, het koor van de Beierse omroep en het symfonie orkest van de Beierse omroep o.l.v. Mariss Jansons. BR 900110 (dvd). 2009

 

Schönberg: Gurrelieder. Emily Magee (s., Tove), Anna Larsson (ms.,  Waldtaube), Burkhard Fritz (t., Waldemar), Markus Marquardt (bs.,  Bauer), Wolfgang Ablinger Sperrhacke (t.,  Klaus Narr), Sunny Melles (spr) met het Nederlands operakoor, het Chorforumkoor Essen en het Nederlands filharmonisch orkest o.l.v. Marc Albrecht. Opus Arte OA 1227 D (dvd, 2u 20’). 2014

 

Om in oktober 2009 de zestigste verjaardag van het Symfonie orkest in de Gasteig Philharmonie in München te vieren, werden Schönbergs gigantische Gurrelieder op het programma genomen. Daarvan in een concertregistratie gemaakt. In hoeverre het aantrekkelijk is om meer dan eens niet alleen het gigantische ensemble aan het werk te horen, maar ook te zien, is een vraag die ieder voor zichzelf moet beantwoorden.

Belangrijker is dat Jansons heel mooi de contrasten en tegenstellingen uit het werk naar voren brengt, het weelderig laatromantische enerzijds en het expressionistische anderzijds. Het hoogtepunt wordt gevormd door de gepassioneerd dramatische vertolking van het ‘Lied der Waldtaube’ door mezzo Mihoko Fujimara. Naast haar voelen Stig Andersen als Waldemar en Deborah Vogt als Tove heel goed de gevoelens aan van het gedoemde liefdespaar en ze weten dat duidelijk te uiten. Hooguit laat Vogts uitspraak van het Duits wat te wensen over. Goed is ook de Klaus Narr van Wolfgang Ablinger Sperrhacke. De koren dragen goed het hunne bij tot een effectieve verhoging van de dramatiek.

Dat alles leidde tot een partituurgerechte, betrouwbare en briljante uitvoering. Aardig om tijdens het slotapplaus dirigent Christian Thielemann en violiste Anne Sophie Mutter in het publiek te zien.

Van heel andere aard is de echt door Pierre Audi met meesterhand geënsceneerde opvoering in het Amsterdamse Muziektheater uit 2014. In hoeverre de Deense Middeleeuwse legende op het kasteel Gurre en de complexe liefdesrelaties tussen koning Waldemar, zijn beminde Tove en een jaloerse koningin geloofwaardig in beeld is gebracht, is in the eye of the believer. Het tragische liefdesverhaal is hier in een bijna filmische beeldentaal meteen ook tot een beklemmende nachtmerrie geworden. De gigantische rotte vis die halverwege het werk op het toneel wordt geschoven, is daar een symbool van.

Maar in muzikaal opzicht is weinig te wensen overgelaten omdat over de hele linie door de zangers zeer goede, geloofwaardige prestaties worden geleverd die hun zielenroerselen goed blootleggen. Het menselijk lot steekt schril af tegen de macht van de natuur, culminerend in een meesterlijke zonsopgang. Gelukkig vult Marc Albrecht met de koren en het orkest alle essentialia gevoelig en krachtdadig in. Zo werd dit over een de hele linie een beduidende topprestatie.

Als bonus krijgen we een blik in het ontstaan van de productie en een fotogalerij van de zangers.